Erantzukizun exekutiborik ez dugunok pentsa dezakegu ondo definitu, aztertu eta ebaluatutako proposamena dela martxan jartzeko gauzarik garrantzitsuena. Hala eta guztiz ere, esperientziak argi eta garbi erakusten du etapa bakoitza kritikoa dela eta bakoitzak oso desberdinak diren ikuspegiak, gaitasunak eta irizpideak behar dituela. Hortaz, hortik ondorioztatu dugu abian jartzera bideratzen duten prozesuak bultzatzea gure erantzukizuna dela, hasierako itxaropenak eta ikusitako errealitateak alderatzeko a posterioriko ebaluazioa barne, jakina.

Azterketa edo proiektu jakinaren arabera, etapa hauetan egiten dugu ekarpena:

• Proposamenaren jakinarazpena, planoetan islatutakoa ezagutzera ematen duten bistaratze eta simulazioen bidez, trebakuntza teknikorik ez dutenentzat interpretatzen errazak izan ohi ez direnak, sistemaren alderdi funtzionalak azaltzeko esaterako. Alor horretan esperientzia zabala dugu, bai erabakiak hartzeko erantzukizuna dutenei begira, bai informazio eta partaidetza sozialeko prozesuetan. Adibideetako bat EuskoTranaren Gasteizko zirkulazioaren azterketa izan zen, egungo trazatuan zehar, 3 dimentsioko simulazioaren bidez.
• Alderdi Funtzionalen Ebaluazioa. Aipatu nahi genuke esplotazio-simulazioak ere guretzat interesgarriak direla, ausazko fenomenoen mendean alderdi funtzionalak bereizteko xedearekin. Hau da, tresna mota horiekin argi eta garbi zehazten diren alderdiak dira, abian jartzeak nahi ez diren jokaerak azaltzea eragotziz.
• Abian Jartzeko Faseak. Proiektuaren arabera, beharrezkoa izan daiteke exekuzioko eta abian jartzeko faseak analitikoki egiaztatzea, garraio-sistema jakinaren funtzionaltasunaren mailan. Horregatik da garrantzitsua kritikoak izan daitezkeen faseak simulazio bidez aztertzea.
• Azterketa = Diseinua. Gure eginkizun analitikoa ez dagokio ariketa prediktibo soilari. Lehen funtzioa, berriz, aztertutako sistemaren ulermen hobea lortzea da. Hain zuzen ere, eszenatoki desberdinen aurrean duen sentsibilitatea eta hauskortasuna aztertzean datza eta horrek guztiak diseinuan hobekuntzak ekartzen ditu. Behin hasierako etapa horiek gaindituta, etorkizuneko jokaeraren proiekzioetan gauzatzen da, oro har.
• Lankidetza Estua Diseinu Taldearekin. Ezin dugu nabarmendu gabe utzi azpiegiturako edo sistemako diseinu taldearekin modu estuan lanean aritzeak duen garrantzia; izan ere, funtsezkoa da proposamen jakina baldintzatu ahal izan duten hipotesiak argi eta garbi transmititu ahal izatea. Horrez gain, emandako emaitzen sentsibilitatea hobeto ezagutzea eska dezaketen baldintza edo trantsizio-etapa berriak plantea ditzake diseinu taldeak.
• Etorkizuneko Degradatutako Eszenatokiak. Sistemaren sendotasuna, oro har, ez da abian jarri eta handik urte batzuetara arte azalduko. Hau da, planifikazio-jardueretan etorkizuna aurreikusten denean, eraikuntza berriko bide-sarearen etorkizuna, esaterako, ez da eszenatoki degradaturik planteatzen, ezohiko aglomerazioa edo hainbat gertakariren sekuentzia jakina dela eta. Horregatik proposatzen dugu eszenatoki horiek aztertzea, sistemaren sendotasuna egiaztatzeko, hain zuzen, askotan indartu egin baitaiteke, sareko bigarren mailako elementuak gehituta, hala nola ihesbide berriak eta sarbideen aldaketak, garabi mugigarrien sarrera errazteko.
• Eremu Kontrolak. Proposamen edo proiektu orok berrikusketaren eta eremu-doikuntzaren beharra du, baita koordinazioa duen edo koordinaziorik gabeko semaforoen proposamen arruntak ere. Horregatik dugu abian jartzeko faseetan parte hartzeko interesa, alderdi funtzionalak neurtu ahal izateko, besteak beste, ibilbidearen denbora-aldakuntzak, autobusen pilaketagatiko ("bus bunching") aglomerazio-puntak, inskripzio-zedulen prozesu-denborak eta abar.
• A posterioriko Jokaeraren Egiaztapena. Ikaskuntza oro atzera begiratzean gertatzen da, horregatik da beharrezkoa proiektu jakina justifikatu zuten hasierako ikuspegiak denbora baten ostean ikusitako errealitatearekin alderatzea, esate baterako, abian jarri eta handik bost urtera.

ITZULI